To «my way» του Πέδρο Μαρτίνεθ και του μεγιστάνα ιδιοκτήτη της Βαλένθια

23/04/2026

𓂃✍︎ Γράφει ο Δημήτρης Καναβαράκης

Η ισπανικών συμφερόντων αλυσίδα σούπερ μάρκετ Mercadona είναι μία από τις μεγαλύτερες της Ευρώπης. Απασχολεί περίπου 110.000 εργαζόμενους σε περίπου 1640 καταστήματα στην Ισπανία και 40 στην Πορτογαλία. Η εταιρία ξεκίνησε το1997 ως ένα μικρό κρεοπωλείο σε ένα χωριό της Βαλένθια από κάποιον Φρανσίσκο Ρόιγκ. Οι δουλειές πήγαν πολύ καλά και μέσα σε τέσσερα χρόνια η «Carnicas Roig» έγινε αλυσίδα με οχτώ καταστήματα. Το 1981 τρεις από τους έξι γιους της οικογένειας την αγόρασαν από τους γονείς τους και οι δουλειές άρχισαν να… πηγαίνουν ακόμα καλύτερα.

Ο ένας εκ των τριών υιών είναι εδώ και πολλά χρόνια από πιο τους διάσημους ανθρώπους στην Ιβηρική, ως Κροίσος, που δημιούργησε αυτό τον κολοσσό. Ο Χουάν Ρόιγκ βγήκε μπροστά για να «τρέξει» την επιχείρηση και το 1991 εξαγόρασε το ποσοστό και των αδελφών του, χτίζοντας βήμα – βήμα έκτοτε την «αυτοκρατορία» του. Θεωρείται ο δεύτερος πλουσιότερος άνθρωπος στην Ισπανία (πίσω από τον άνευ ανταγωνισμού Mr. ZARA) και 351ος πρώτος παγκοσμίως, με περιουσία που το Forbes υπολόγισε στα 9,7 δισεκατομμύρια δολάρια. 

Τι σχέση έχουν όλα αυτά με το μπάσκετ θα αναρωτηθείτε. Ο συσχετισμός είναι άμεσος, καθώς η ομάδα αυτού του κυρίου, η εντυπωσιακή Βαλένθια, είναι το εμπόδιο που χωρίζει τον Παναθηναϊκό από το Final 4 της Αθήνας.

O Ρόιγκ, προφανώς ο μακράν πλουσιότερος ιδιοκτήτης ομάδας στην Ευρωλίγκα, θα μπορούσε θεωρητικά να «αγοράσει» το δρόμο προς την επιτυχία. Όμως έχει διαλέξει κάτι τελείως διαφορετικό. Έναν μεθοδικό, μακροχρόνιο τρόπο εξέλιξης, χωρίς δαπάνη υπέρογκων ποσών και προσέλκυση μεγάλων ονομάτων. Η ομάδα που τερμάτισε δεύτερη στην κανονική περίοδο της Euroleague, παίζοντας κατά πολλούς το καλύτερο μπάσκετ, έχει το 13ο μπάτζετ στη διοργάνωση με μόλις 9,5 εκατομμύρια ευρώ (όταν ο Παναθηναϊκός υπερβαίνει τα 28 και ο Ολυμπιακός «αγγίζει» τα 26).

«Καθηγητής» όνομα και πράγμα 

Το πιο πολύτιμο «περιουσιακό» της στοιχείο δεν είναι κάποιος παίκτης, αλλά ο προπονητής της. Και κυρίως η μέθοδός του. Με ρεκόρ 25-13, ο Πέδρο Μαρτίνεθ κατέκτησε απόλυτα δίκαια το βραβείο του κορυφαίου προπονητή της χρονιάς στην Ευρωλίγκα, παρουσιάζοντας ένα σύνολο που παίζει γρήγορο, ελκυστικό και αποτελεσματικό μπάσκετ.

Η καριέρα του 64χρονου σήμερα τεχνικού ξεκίνησε το Μάρτιο του 1990, όταν ανέλαβε εσπευσμένα την ομάδα της γενέτειράς του, Μπανταλόνα, μετά την απόλυση του Αμερικανού Χερμπ Μπράουν. Στην αρχή της σεζόν είχε προαχθεί σε assistant coach, εξαργυρώνοντας την τετραετή δουλειά του στα τμήματα υποδομής και στο φινάλε της κλήθηκε να κυβερνήσει το καράβι.

Με μόλις δύο μήνες ως head coach κατέκτησε το κύπελλο Κόρατς και τη δεύτερη θέση στο ισπανικό πρωτάθλημα, δεν έμεινε όμως – κρίθηκε άπειρος (!) – και για την επόμενη χρονιά στους Καταλανούς. Για την επόμενη τετραετία ήταν στον πάγκο της Μανρέσα, ενώ επέστρεψε στην Μπανταλόνα για τη σεζόν 1994-95. Έκτοτε, άλλαξε 13 ομάδες σε 31 χρόνια και εκτός από εκείνο το Κόρατς, κατέκτησε το πρωτάθλημα Ισπανίας το 2017, στην πρώτη θητεία του στη Βαλένθια, και δύο Σούπερ Καπ (Μπασκόνια 2005, Βαλένθια πέρσι).

Η φετινή δεν είναι η πρώτη φορά που ανακηρύσσεται προπονητής της χρονιάς σε ευρωπαϊκή διοργάνωση. Συνέβη τόσο το 2017, όσο και πέρσι στο Eurocup (αποκλείστηκε στα ημιτελικά από τη Χάποελ Τελ Αβίβ), καθώς και στο BCL του 2002 με τη Μανρέσα, η οποία έπαιξε τελικό με αντίπαλο την Τενερίφη.

Μπορεί η τροπαιοθήκη του επονομαζόμενου «καθηγητή» να μην είναι γεμάτη, ωστόσο ελάχιστες ήταν οι φορές που ανέλαβε project που σχεδιάστηκαν για να διεκδικήσουν τίτλους. Μάλιστα, το πρωτάθλημα του 2017 με τη Βαλένθια ήταν υπέρβαση, ενώ θα μπορούσε και τη σεζόν 2017-18 να είχε αναδειχθεί σε προπονητής της χρονιάς στην Ευρωλίγκα αν είχε αναλάβει από την αρχή την Μπασκόνια. Αντικατέστησε τον Πάμπλο Πριτζόνι όταν η ομάδα είχε τέσσερις ήττες σε ισάριθμα ματς και οδήγησε τους Βάσκους στα πλέι-οφ με ρεκόρ 16-14. Είχε υποχρεώσει τότε τον Ολυμπιακό στη δεύτερη βαρύτερη ευρωπαϊκή ήττα της ιστορίας του, με 86-54 στη Βιτόρια.

Τον περασμένο Νοέμβριο, σε συνέντευξή του στη «Mundo Deportivo», ο Κένι Άτκινσον, προπονητής των Κλίβελαντ Καβαλίερς και κορυφαίος κόουτς του ΝΒΑ για τη σεζόν 2024-25, δεν δίστασε να κάνει κάτι εξαιρετικά σπάνιο, μιλώντας για τον Μαρτίνεθ. Ομολόγησε ότι του «κλέβει» συστήματα.

«Υπάρχουν plays που του “κλέψαμε”. Δεν θα σας πω ποια, αλλά παρακολουθώ πολύ Euroleague και ACB και έχω πάρει ιδέες από αυτόν, ειδικά στην επίθεση», ανέφερε ιπποτικά ο Άτκινσον, ο οποίος έχει περάσει και από την Ευρώπη ως βοηθός του Ηλία Ζούρου στην Παρί Λεβαλουά.

Σφύζει από υγεία και γερά θεμέλια 

Το μπάσκετ του Μαρτίνεθ αντικατοπτρίζει αυτό το μοντέλο της βήμα-βήμα εξέλιξης και του μακρόπνοου σχεδιασμού, σε γερές βάσεις και χωρίς τυμπανοκρουσίες.

Η οικογένεια Ρόιγκ δεν προσεγγίζει το άθλημα ως ένα απλό αθλητικό project, αλλά ως μια επένδυση με βάθος. Μιλάμε για ένα συνολικό πλάνο που αγγίζει τα 600 εκατομμύρια ευρώ γύρω από το μπασκετικό τμήμα!

Το πρώτο μεγάλο κομμάτι αυτού του σχεδίου είναι η περίφημη Alqueria del Basket. Ένα υπερσύγχρονο συγκρότημα εγκαταστάσεων και ακαδημιών, που άνοιξε το 2017 με κόστος περίπου 22 εκατομμύρια ευρώ και αποτελεί σήμερα ένα από τα πιο ολοκληρωμένα μπασκετικά hubs στην Ευρώπη.

Εκεί δεν φιλοξενούνται μόνο τα δικά της τμήματα υποδομής. Περνούν κολέγια, ομάδες, camps από όλο τον κόσμο, δημιουργώντας ένα περιβάλλον συνεχούς εξέλιξης. Παράλληλα, η Βαλένθια επενδύει περίπου 3 εκατομμύρια ετησίως στις ακαδημίες της, ενώ έχει αναπτύξει και ένα δίκτυο συνεργαζόμενων ακαδημιών σε χώρες όπως το Ηνωμένο Βασίλειο, η Αυστραλία, η Κύπρος, ακόμη και η Ελλάδα.

Το δεύτερο βήμα ήταν ακόμη πιο φιλόδοξο. Η Roig Arena. Ένα γήπεδο που για πολλούς ήδη συγκαταλέγεται στα κορυφαία της Ευρώπης. Με κόστος που ξεπερνά τα 400 εκατομμύρια ευρώ, δεν άλλαξε απλώς τις υποδομές της ομάδας. Ανέβασε συνολικά το status της.

Και αυτό φαίνεται και στην ανταπόκριση του κόσμου. Η Βαλένθια διαθέτει περίπου 11.500 εισιτήρια διαρκείας για την ανδρική ομάδα και άλλα 4.500 για τη γυναικεία (!), κάτι που από μόνο του λέει πολλά για το πώς έχει χτιστεί αυτή η σχέση.

Πρωτάρα στα πλέι-οφ με άγνοια κινδύνου

Το πιο εντυπωσιακό με την περίπτωση της φετινής Βαλένθια είναι ότι δεν διαθέτει ούτε έναν σταρ. Ο πιο οικείος σε αυτή την ορολογία είναι ο πρώην γκαρντ της Εφές, Ντάριους Τόμσον, που από κάποιους θεωρήθηκε ξοφλημένος. Το ίδιο και ο Κάμερον Τέιλορ όταν δεν στέριωσε ούτε μισό χρόνο στη Μακάμπι και έπαιξε σε Στρασμπούρ, Τζιρόνα, Μάλαγα προτού καταλήξει στη Βαλένθια. Ο εντυπωσιακός 22χρονος Δομινικανός Ζαν Μοντέρο αποκτήθηκε πέρσι από την Ανδόρρα και ο Μπαντιό από τη Μανρέσα, ενώ ο Ομάρι Μουρ έπαιζε στην Νταρουσάφακα και ο Νέιτ Ρίβερς στη Ρέτζιο Εμίλια.

Υπάρχει βέβαια και ο ισπανικός κορμός με τους Πουέρτο, Σίμα, Πραντίγια, Αροστέγι και Ντε Λαρέα. Όλοι ήταν μέλη της εθνικής Ισπανίας στο Εurobasket του προηγούμενου καλοκαιριού. Ο 20χρονος γκαρντ Ντε Λαρέα ήταν ο βασικός πλέι-μέικερ, στη Βαλένθια όμως έχει περίπου 10 λεπτά συμμετοχής κατά μέσο όρο.

Ο Μαρτίνεθ ανέλαβε το 2024 μετά από 7 χρόνια την ομάδα και όλες οι μεταγραφικές προσθήκες έγιναν με γνώμονα να ταιριάζουν στην μπασκετική φιλοσοφία του: ομαδικότητα, ταχύτητα, αθλητικότητα και ικανότητα στο σουτ με όλους τους παίκτες. Η Βαλένθια είναι δεύτερη και στην ACB, έχοντας μακράν τον καλύτερο συντελεστή διαφοράς (+12,2 ανά παιχνίδι), ενώ προέρχεται πια από ένα σερί οχτώ νικών σε όλες τις διοργανώσεις.

Στην Ευρωλίγκα είναι η δεύτερη πιο γρήγορη ομάδα στην εκδήλωση επιθέσεων, ενώ διαθέτει την καλύτερη επίθεση, με 90,9 π. ανά αγώνα. Είναι δεύτερη στα επιθετικά ριμπάουντ (μ.ό. 12,9) και τρίτη σε διαφορά πόντων, με +4,6,

Η Βαλένθια δεν εμφανίστηκε ξαφνικά στο προσκήνιο, αυτή είναι η 6η σεζόν της την τελευταία δεκαετία στην Euroleague. Είναι όμως η δεύτερη φορά σε αυτά τα 10 χρόνια που τερματίζει με θετικό ρεκόρ και η πρώτη που προκρίνεται στα πλέι-οφ. Με ενθουσιασμό και άγνοια κινδύνου θα παλέψει για να αποκλείσει τον «γηπεδούχο» του Final 4, τον οποίο έχει νικήσει ήδη φέτος εντός-εκτός με συνολική διαφορά 28 πόντων.

Δεν είναι προφανώς φαβορί απέναντι στην ομάδα των εφτά αστεριών και των τόσων σταρ, αλλά το να πληρώνει ο Ολυμπιακός 2,85, ο Παναθηναϊκός 4,00 και αυτή 15,00 για το τρόπαιο, το λες και… κομματάκι αστείο.